Chuyện con gà

Phóng sự truyền hình về một đầu bếp danh tiếng dựng trang trại nuôi gà trở thành chương trình ăn khách nhất tối qua, 3.6 triệu người Anh bật TV lên coi, và tối nay sẽ coi tiếp phần hai. Tối qua tui cũng coi, vì cũng muốn biết mấy con gà công nghiệp bên này nuôi kiểu gì mà rẻ dã man, hai con 5 GBP = 150.000 VND – nhớ là theo mức thời giá bên này nhé. À, và đó là giá bán ngoài siêu thị, chứ giá gốc của người cung cấp chỉ có 3p một con thôi, tức là 300 đồng tiền Việt đó, có ai ở Vn dám nuôi gà và bán cho tui với giá đó không?

Đầu tiên nói chuyện nuôi gà đã, bạn đặt hàng thì người ta sẽ đưa trứng vào lò ấp và sau 3 tuần chở gà con tới cho bạn, nuôi 35 ngày thì giết và mang ra siêu thị – tính ra chỉ bằng một nửa thời gian so với ngày xưa. Ngành nuôi gà cũng ra một loạt các qui định, ví dụ một đêm tối thiểu phải có nửa tiếng tắt đèn cho gà ngủ, còn 23h30′ còn lại cứ việc bật đèn mở nhạc cho gà ăn liên tục và lên ký. Trên 1m2 có thể nuôi tới 17 con để nó khỏi hao calorie cho việc đi lại, khỏi cần cho ra ngoài trời để khỏi tốn năng lượng sưởi ấm. Gà đi bộ thì được hưởng tiêu chuẩn sang hơn một chút, có mấy cái lỗ để ra ngoài trời, và cùng một diện tích trại chỉ được nuôi tối đa 1500 con thôi.

Ngành công nghiệp khiến thế giới phát triển vượt bực, nhưng cũng chính nó làm cho chất lượng cuộc sống đi xuống kinh khủng. Bạn có nghĩ như vậy không? Gà công nghiệp tất nhiên không ngon bằng gà đi bộ rồi, nhưng thực ra, ngành công nghiệp cũng làm được nhiều điều, ví dụ nhân giống gà ngon hơn, có nhiều ưu điểm hơn loại gà khác. Nhưng vấn đề là chúng ta cần loại gà nào, chúng ta muốn sống theo tiêu chuẩn nào? Người Vn thủ công nhiều nên rất chuộng các loại mặt hàng làm bằng máy, còn người châu âu thì lại thích hàng hand-made. Dân quê thích sống trong nhà hộp máy lạnh, còn dân Tây lại thích về quê nằm chõng phẩy quạt mo. Sống công nghiệp bạn sẽ dần béo phì, bệnh tiểu đường, tim mạch và các loại bệnh của nhà giàu. Sống nông dân bạn sẽ healthy, fitness nhưng nghèo quá thì cũng dễ chết uổng mạng vì các loại bệnh tật không tên, từ rắn cắn cho tới trúng gió. Bạn muốn chọn cuộc sống nào?

Nhiều lúc chất lượng cuộc sống không đơn giản là sự lựa chọn riêng tư, mà là cả chính trị nữa. Tự nhiên dạo này mấy ông đầu bếp nổi tiếng ở Anh thi nhau tấn công mấy cái siêu thị bán gà rẻ, vì cho rằng siêu thị ra tay ép các trang trại. TV chef Hugh Fearnley-Whittingstall làm cái chương trình tui vừa kể, Gordon Ramsay cũng đá ra đá vô, và Jamie Oliver quay ngược lại chơi siêu thị Sainsbury nữa. Giờ tới lượt thị trưởng London Ken Livingstone cam kết sẽ khuyến khích người ta nuôi gà đi bộ đẻ trứng, và cấm các loại sản phẩm gà nuôi ép – gọi là battery chicken trong năm 2012 là năm London tổ chức Olimpics.

BTW cũng có cái trang web này cung cấp mọi thông tin về nuôi gà. http://www.chicken-house.co.uk/?gclid=CIaG-PCn55ACFSFYEgod4UKoXQ. Hồi nhỏ tui cũng là chuyên gia nuôi gà đó, gà mới ấp ra là chở về nhà tui, chích ngừa các kiểu (bằng cây kim máy may đó, chấm vô thuốc nước rồi châm vô cánh con gà – vừa đủ một liều, hi hi), rồi cho nó qua chuồng lớn, chờ người ta tới mua mang về quê nuôi, hê hê, nhiều lúc bán không hết cho lên sân thượng nuôi. Có 1 con gà ri, giống Cuba hay đâu đó, hơi bị ngon, một mình nó chăn nguyên một đàn gà mái luôn. Nhưng gà mắc cười lắm, lúc nhỏ con nào cũng vàng hết, lớn lên mới tự nhiên thành màu đen. À mà tui cũng biết thiến gà nữa đó, dễ lắm, lấy sợi dây thun buộc vô đuôi, nó không ‘hoạt động’ được là hết phim thôi, hi hi, hỏng phải lấy dao mổ cắt xén gì hết, mắc công chết gà. Tui cũng biết nghề ủ giòi (ruồi lúc còn sống trong phân) và nuôi giun-trùn để đỡ tốn cám nữa, hi hi.

http://www.timesonline.co.uk/tol/life_and_style/food_and_drink/article3107877…

http://www.telegraph.co.uk/arts/main.jhtml?xml=/arts/2008/01/08/nosplit/bvtv0…

http://uk.news.yahoo.com/hello/20071220/ten-jamie-gordon-and-hugh-serve-up-se…

Báo lớn tờ nào cũng thấy có bài nhắc. Tờ Times còn nói dân Anh chi tiêu mua đồ ăn kém nhất châu âu, hi hi, tính ra vậy thì dân Anh cũng khổ nhỉ, ăn uống thua xa dân Vn. Kỳ này về Vn phải làm cái chuồng theo kiểu bên này quá, chứ mấy con gà tui thả trên Bình Dương giờ thành gà rừng hết rồi, có lần buổi trưa xuống muốn bắt mấy con nhậu cũng không đuổi nổi, quây cả chục con vô góc rừng tràm rồi mà không thằng nào bắt được hết, hi hi. Nhưng cũng có tin vui là có một con chồn hay cáo gì đó tới làm tổ ở góc rừng nhà tui, chứng tỏ không phải chỉ có mình tui ‘trói gà không chặt’. Đang tính đợt tới thả thêm mớ vịt hay ngỗng, thiên nga gì đó dưới sông cho vui mắt chơi.

À, còn một chuyện nữa, mấy bữa nay anh Trịnh Nam Sơn mới khai trương trang blog, càng ngày trình độ hòa âm giao hưởng càng cao, bái phục thiệt. http://360.yahoo.com/profile-J2mJcVgifqcxhBCx_FXwoM7Ngj3B. Tiếp nối dòng suy tưởng nostalgia, tự nhiên lại nhớ Ba Lan, nhớ Krakow, và bài nhạc jazz của Grzegorz Turnau http://youtube.com/watch?v=K5xX6wmQTIQ, bạn sẽ làm gì trong một ngày mưa dột chảy long tong trong bếp?

Hugh's Chicken Run

http://www.channel4.com/food/on-tv/
river-cottage/hughs-chicken-run/hugh-s-chi…
Hình và trailer đây

Ad 10Jan, đã coi hết 3 phần của cái tường thuật, đúng như mình dự đoán, câu chuyện trở thành một cuộc vận động chính trị, và chính ngay anh chàng Hugh cũng nhận như vậy, ngựa về ngược vì 95% dân trong thị trấn mua gà battery, trong khi anh ta muốn 50% là gà free-range. Chưa hề hấn gì với siêu thị – nơi những người dân ít tiền cần mua đồ rẻ, nhưng có đến 1 nửa số gà bán ra ở nhà hàng, kể cả mấy quán kebab góc đường, là gà đi bộ. Cái line của anh chàng này là nếu bạn có đủ tiền mua gà mắc thì tại sao lại mua gà rẻ. Công nhận rất đáng thuyết phục. Sau chương trình này chắc chắn mình sẽ mua gà đi bộ rồi, ăn ít đi, đỡ béo, mà lại ngon. Có điều mình bị thuyết phục vì cái ngon, chứ không phải vì thương mấy con gà tội nghiệp như bọn người Anh trong phim. Mắc cười ghê, mấy bữa nay BBC tự nhiên cũng quay ra làm chương trình giết mổ, dựng studio trong lò sát sinh cho người ta coi cảnh chích điện, cắt cổ, moi ruột gan, rồi đem đúng con vật đó (dê, bò, cừu) ra nấu lên cho mọi người cùng ăn, đề cao cái ‘đạo đức’ chăn nuôi bò thịt của người Anh khác với bên lục địa, hị hị. Nhất là mấy cái đoạn bò hay gà không chịu lớn là đem ra giết chết luôn, gà thì cho vào thùng rác, bò thì đem cho thú hoang dã ăn, hi hi, chả bù cho Vn nghèo con nào cũng có người ăn hết.

Coi mòi cái chuyện con gà không chỉ đơn giản là nông nghiệp, sinh vật học, hay lớn hơn là đạo đức kinh doanh – cái để cạnh tranh trong làm ăn, mà còn là chiêu bài chính trị nữa, khi đ/c Ken Livingstone nói sẽ lấy chủ đề này làm thế mạnh vận động thêm một nhiệm kỳ thị trưởng London. Với mình thì các phương pháp vận động của anh chàng Hugh ở Vaxminster rất lý thú, và kết quả cũng rất đáng thuyết phục, từ 95% dân ăn gà rẻ sang một nửa số gà bán ở nhà hàng và tiệm kebab là gà đi bộ, trong siêu thị từ vài con 1 ngày thành 2 thùng trong một buổi sáng. Dự án nuôi gà cũng tạo ra bộ mặt mới cho một khu chung cư toàn người nghèo và thất nghiệp, dù không phải ai cũng đủ tiền để sau này mua gà đi bộ. Ý tưởng của tui coi bộ cũng trùng hợp với anh chàng nọ, nhưng mục tiêu của tui không phải để người ta giải trí mà làm sao giúp các khu dân nghèo ở nông thôn phát triển và làm giàu bằng chính cái nghề của họ – nuôi và trồng, mình chỉ kiếm đầu ra cho họ thôi, thay vì họ phải mang bán cho mối lái và ra chợ thì mình kéo chợ về nhà họ. Bạn có biết một con vật hoặc cây trồng tăng giá gấp bao nhiêu lần khi lên thành phố không? Riêng bên Anh này thôi (tỷ lệ cũng tương đương) gà 3p một con ra siêu thị rẻ nhất cũng là 2 đồng rưỡi, nếu không nói là 4-5 đồng, tức là tăng khoảng 100 lần. Một thùng hải sản bán ngay tại cảng là 15-20 bảng về tới siêu thị sẽ là chừng 700, tức là trên 30 lần.

ad 10Jan, đúng là chuyện lớn, bữa nay tui nhận được thư của mạng siêu thị Sainsbury’s chỉ nói riêng chuyện gà, hê hê, mà đầu thư là nhắc tới mấy chương trình TV (nhắc chung chung) và bài báo về cách nuôi gà và lấy trứng. Họ nói năm 2010 sẽ ngưng bán trứng từ gà mái nuôi trong chuồng sắt (nhiều con nhìn xác xơ dã man luôn), đồng thời in quá trời truyền đơn giải thích gà loại nào nuôi kiểu gì. Đòn của Sainsbury cũng hay, nhắc khách hàng là tất cả gà và trứng gà bán trong siêu thị là hàng của British, hê hê, tại đúng nếu chơi trò free-range thì chắc gà từ lục địa qua sẽ rẻ hơn. Từ một chương trình truyền hình tưởng là dở hơi vô thưởng vô phạt nâng lên thành chính trị và kéo sang dân tộc chủ nghĩa nữa, thiệt là cần phải ý thức đủ chiều trong xã hội phải không bạn? http://www.chickenout.tv/

Jamie's Fowl Dinners

ad 11Jan, cuộc chiến của Chanel 4 có vẻ ngày càng thêm hấp dẫn http://www.channel4.com/food/on-tv/jamie-oliver/jamies-fowl-dinners/index.html, tối nay lại có thêm một celebrity chef nữa làm chương trình về gà, lần này là gà mái nuôi lồng sắt và trứng gà. Tối qua Chanel 4 cũng làm chương trình về thức ăn bán trong siêu thị, hóa ra là đồ ăn cho gia súc chăn nuôi được chính phủ qui định bằng luật chặt chẽ hơn là thức ăn cho người, hê hê. Nhưng kinh khủng nhất là cảnh người ta mô phỏng số lượng mỡ, đường và muối mà 1 gia đình ăn trong tuần, 3 người ăn hết 6 ký mỡ, 5-6 ký đường và trên dưới nửa ký lô muối. Dã man.

Hóa ra gà dùng trong công nghiệp toàn gà mái, đúng là bọn Anh không biết nuôi gà trống thiến như ở Vn. Bữa nào tui phải làm cái chuồng nuôi mấy con gà trống để tụi nó khỏi bị cho vô phòng CO2 vậy. Bên này có một hội chuyên đem ấy con gà mái hết sử dụng trong công nghiệp ra cho người ta nuôi chơi trong vườn để lấy trứng, một năm cũng chuyển được chừng 60.000 con, cũng là một ý tưởng hay. Còn thường thì gà mùa mắn đẻ bị đem ra xay nát rồi làm thành xúc xích bán cho du khách hay ăn trên đường phố London, chiên chung với mấy cục hành thơm thơm. Nhìn thấy cái trại gà ở Anh cũng kinh khủng luôn, người ta gọi là nhà máy đúng hơn là trang trại. Thường thì ngày xưa ở nước Anh một tháng mới ăn gà một lần – con gà vừa cho trứng, vừa cho thịt luôn nữa, nhưng nay đã thành cả một ngành công nghiệp rồi, và công nghiệp hóa ngày càng kinh khủng kéo theo những vấn đề về đạo đức nữa. Bạn nghĩ thế nào về một ‘quả trứng’, nhân trong màu đỏ, nhân ngoài màu trắng đàng hoàng, nhưng không hình tròn mà hình trụ, dài như cái ống nước, hay trái dưa leo, tha hồ cắt và cho vào salad – đó chính là ‘trứng’ công nghiệp, người ta không rảnh và dư tiền mua trứng về đập ra cho vỡ rồi trộn và chiên lên hay luộc rồi cắt, mà mua sẵn các loại ‘trứng’ công nghiệp vậy đó, chế biến từ những quả trứng bị vỡ, bị loại trong ‘nhà máy trứng’, có đủ từ trứng nước, trứng khô, trứng lòng đỏ, lòng trắng, cho đến trứng cuộn như vừa kể.

Tags:

2 Responses to “Chuyện con gà”

  1. ♥ ♥ Lucas ♥ ♥ Says:

    :-))) Đọc chuyện nuôi gà qúa lý thú. Chừng nào về VN nuôi heo đây? Hải có tính cắm trại trong rừng thi kiên nhẫn cùng với con chồn không đấy? :-)))

  2. ♥ ♥ Lucas ♥ ♥ Says:

    :-))) Đọc chuyện nuôi gà qúa lý thú. Chừng nào về VN nuôi heo đây? Hải có tính cắm trại trong rừng thi kiên nhẫn cùng với con chồn không đấy? :-)))

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s


%d bloggers like this: